Η απονομή πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη 15 Οκτωβρίου 2026, στις Βρυξέλλες, ενώ το βραβείο συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο 30.000 ευρώ. Η επιλογή έγινε από διεθνή επιτροπή εμπειρογνωμόνων, με αντικείμενο έργα μικρών δήμων που αναδεικνύουν τη δυναμική της τοπικής ανάπτυξης και της καινοτομίας.

Aξίζει να σημειωθεί πως ο Δήμος Ξυλοκάστρου Ευρωστίνης ήταν ο μοναδικός ελληνικός Δήμος που κατάφερε να περάσει στους 30 finalist από τους 830 και τελικά να βραβευτεί στους 20 καλυτερους της Ευρώπης.

Στο επίκεντρο του AGORA–LIVE βρίσκεται η επανάχρηση των αποθηκών του Αυτόνομου Σταφιδικού Οργανισμού (ΑΣΟ) στο Ξυλόκαστρο, οι οποίες παρέμεναν κλειστές για χρόνια. Μέσα από το έργο, ο Δήμος επιδιώκει να μετατρέψει έναν ανενεργό χώρο σε σημείο αναφοράς για τον πολιτισμό, την αγροτική παραγωγή και την κοινωνική ζωή της περιοχής.

Νέα ζωή στις αποθήκες του ΑΣΟ

Το σχέδιο προβλέπει τη λειτουργία ενός πολυδύναμου χώρου, όπου θα φιλοξενούνται εκθέσεις, εργαστήρια, γευσιγνωσίες ελαιολάδου και σταφίδας, καθώς και εκπαιδευτικά προγράμματα για σχολεία και επισκέπτες.

Παράλληλα, στον χώρο σχεδιάζεται να στεγαστεί το Κέντρο Μυκηναϊκής Τέχνης, με επίκεντρο τους Αριστοναύτες, τους ναυτικούς και εμπόρους της αρχαιότητας που συνδέονται με τη ναυτική και εμπορική ιστορία της περιοχής.

Τα εκθέματα έχουν αναπαρασκευαστεί από τον Δήμο, ενώ ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το πιστό αντίγραφο πλοίου των Αριστοναυτών, τμήμα του οποίου έχει ήδη κατασκευαστεί και εκτίθεται στις εγκαταστάσεις.

Η σύνδεση της ιστορικής κληρονομιάς με τη σύγχρονη πολιτιστική δραστηριότητα αποτελεί βασικό στοιχείο του έργου, το οποίο φιλοδοξεί να προσφέρει στον χώρο σταθερή λειτουργία καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.

Στήριξη της τοπικής παραγωγής

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στην ενίσχυση της τοπικής οικονομίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζονται για την περιοχή, λειτουργούν περίπου 2.200 αγροτικές εκμεταλλεύσεις, ενώ οι περισσότεροι παραγωγοί είναι ηλικίας άνω των 55 ετών.

Μέσα από τις δράσεις του AGORA–LIVE, οι παραγωγοί θα έχουν τη δυνατότητα να παρουσιάζουν τα προϊόντα τους, να έρχονται σε επαφή με το καταναλωτικό κοινό και να συμμετέχουν σε εκδηλώσεις προβολής της τοπικής παραγωγής.

Οι γευσιγνωσίες, τα εργαστήρια και οι εκπαιδευτικές δραστηριότητες αναμένεται να συνδέσουν την αγροτική παραγωγή με τον πολιτισμό και τον τουρισμό, δημιουργώντας ένα επιπλέον σημείο αναφοράς για κατοίκους και επισκέπτες.

Βασικός στόχος είναι οι ανακαινισμένες αποθήκες να λειτουργούν ως χώρος συνάντησης παραγωγών, σχολείων και πολιτών, με δραστηριότητες που θα αναδεικνύουν τα τοπικά προϊόντα και την ιστορική ταυτότητα του Ξυλοκάστρου.

Οι δηλώσεις του Θεόδωρου Μπακώλη

Στη σημασία της ευρωπαϊκής διάκρισης για έναν μικρό δήμο αναφέρθηκε ο Γενικός Γραμματέας του Δήμου, κ. Θεόδωρος Μπακώλης.

«Για έναν μικρό δήμο, μια ευρωπαϊκή διάκριση είναι απόδειξη ότι οι ιδέες δεν μετριούνται με το μέγεθος του τόπου», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Αναφερόμενος στη σύνδεση του έργου με την ιστορία της περιοχής, πρόσθεσε:

«Ο τόπος μας ήταν πάντα τόπος θάλασσας και εμπορίου, από τους Αριστοναύτες μέχρι τους σταφιδοπαραγωγούς. Οι αποθήκες του ΑΣΟ είναι ο κρίκος που ενώνει αυτή την ιστορία με το σήμερα».

Τα επόμενα βήματα

Η επόμενη φάση αφορά την ολοκλήρωση της αποκατάστασης των εγκαταστάσεων και τη διαμόρφωση ενός ετήσιου προγράμματος δράσεων, ώστε ο χώρος να αποκτήσει σταθερή παρουσία στην πολιτιστική και κοινωνική ζωή της περιοχής.

Παράλληλα, ο Δήμος σχεδιάζει να μεταφέρει την εμπειρία του σε άλλους μικρούς δήμους, συμβάλλοντας στην ανταλλαγή τεχνογνωσίας και καλών πρακτικών για την αξιοποίηση ανενεργών κτιρίων και την ανάπτυξη πρωτοβουλιών με τοπικό αποτύπωμα.

Η βράβευση του AGORA–LIVE ενισχύει την ευρωπαϊκή παρουσία του Δήμου Ξυλοκάστρου – Ευρωστίνης και αναδεικνύει τη δυνατότητα αξιοποίησης ευρωπαϊκών πρωτοβουλιών για έργα που συνδέουν την πολιτιστική κληρονομιά με την τοπική παραγωγή και την κοινωνική ανάπτυξη.

Το ζητούμενο πλέον είναι η ευρωπαϊκή διάκριση να μεταφραστεί σε ένα έργο με σταθερή λειτουργία και μετρήσιμα οφέλη για την τοπική κοινωνία, δίνοντας στις ιστορικές αποθήκες του ΑΣΟ έναν νέο ρόλο στην καθημερινότητα και την αναπτυξιακή προοπτική του Ξυλοκάστρου.